📝 Tổng hợp đề kiểm tra giữa học kì 1 môn Ngữ văn từ lớp 6 → 12
Bộ sưu tập đề kiểm tra Cuối học kì 1 môn Ngữ văn cho học sinh từ lớp 6 đến lớp 12. Mỗi đề đều kèm đáp án và hướng dẫn chấm chi tiết giúp học sinh ôn luyện hiệu quả trước kỳ thi.
🧠 Cập nhật liên tục – giúp học sinh ôn tập vững vàng trước kỳ thi cuối học kì 1.
ĐỀ KIỂM TRA HỌC KỲ I NĂM HỌC 2025 – 2026
Môn: Ngữ văn – Khối 7
Thời gian: 90 phút (Không tính thời gian giao đề)
( Đề gồm 02 trang)
ĐỀ BÀI
- PHẦN ĐỌC – HIỂU (6,0 điểm).
Đọc đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu bên dưới:
Mùa hè năm đó là mùa hè quê ngoại.
Cuối năm lớp chín, tôi học bù đầu, người xanh như tàu lá. Ngày nào mẹ tôi cũng mua bí đỏ về nấu canh cho tôi ăn. Mẹ bảo bí đỏ bổ óc, ăn vào học bài sẽ mau thuộc. Trước nay, tôi vốn thích món này. Bí đỏ nấu với đậu phộng thêm vài cọng rau om, ngon hết biết. Nhưng ngày nào cũng phải buộc ăn món đó, tôi đâm ngán. Hơn nữa, dù dạ dày tôi bấy giờ tuyền một màu đỏ, trí nhớ tôi vẫn chẳng khá lên chút nào. Tôi học trước quên sau, học sau quên trước. Vì vậy tôi phải học gấp đôi những đứa khác.
Tối, tôi thức khuya lơ khuya lắc. Sáng, tôi dậy từ lúc trời còn tờ mờ. Mắt tôi lúc nào cũng đỏ kè. Ba tôi bảo :
- Nhất định đầu thằng Chương bị hở một chỗ nào đó. Chữ nghĩa đổ vô bao nhiêu rớt ra bấy nhiêu. Thế nào sang năm cũng phải hàn lại.
Mẹ tôi khác ba tôi. Mẹ không phải là đàn ông. Mẹ không nỡ bông phèng trước thân hình còm nhom của tôi. Mẹ xích lại gần tôi, đưa tay nắn nắn khớp xương đang lồi ra trên vai tôi, bùi ngùi nói :
- Mày học hành cách sao mà càng ngày mày càng giống con mắm vậy Chương ơi !
Giọng mẹ tôi như một lời than. Tôi mỉm cười trấn an mẹ:
- Mẹ đừng lo! Qua kỳ thi này, con lại mập lên cho mẹ coi!
Không hiểu mẹ có tin lời tôi không mà tôi thấy mắt mẹ rưng rưng. Thấy mẹ buồn, tôi cũng buồn lây. Nhưng tôi chẳng biết cách nào an ủi mẹ. Tôi đành phải nín thở nuốt trọn một tô canh bí đỏ cho mẹ vui lòng.
Dù sao, công của tôi không phải là công cốc. Những ngày thức khuya dậy sớm đã không phản bội lại tôi. Kỳ thi cuối năm, tôi xếp hạng khá cao.
Ba tôi hào hứng thông báo:
- Sang năm ba sẽ mua cho con một chiếc xe đạp.
Mẹ tôi chẳng hứa hẹn gì. Mẹ chỉ “thưởng” tôi một cái cốc trên trán:
- Cha mày! Từ nay lo mà ăn ngủ cho lại sức nghe chưa!
Ba tôi vui. Mẹ tôi vui. Nhưng tôi mới là người vui nhất. Tôi đàng hoàng chia tay với những tô canh bí đỏ mà không sợ mẹ tôi thở dài. Dù sao thì cũng cảm ơn mày, cơn ác mộng của tao, nhưng bây giờ xin tạm biệt nhé! Tôi cúi đầu nói thầm với trái bí cuối cùng đang nằm lăn lóc trong góc bếp trước khi cung tay cốc cho nó một phát.
(Trích Hạ đỏ, Nguyễn Nhật Ánh, Nxb Trẻ, 2019)
Câu 1 (1,0 điểm): Đoạn trích trên được kể theo ngôi thứ mấy? Ai là người kể chuyện?
Câu 2 (1,0 điểm): Theo em, việc nhân vật tôi học trước quên sau, học sau quên trước nên đã học gấp đôi những đứa khác thể hiện phẩm chất gì của nhân vật tôi?
Câu 3 (1,5 điểm): Chỉ ra và nêu tác dụng của biện pháp tu từ so sánh được sử dụng trong câu “Cuối năm lớp chín, tôi học bù đầu, người xanh như tàu lá”.
Câu 4 (1,0 điểm):Chi tiết “Thấy mẹ buồn, tôi cũng buồn lây. Nhưng tôi chẳng biết cách nào an ủi mẹ. Tôi đành phải nín thở nuốt trọn một tô canh bí đỏ cho mẹ vui lòng” gợi cho em những suy nghĩ gì về tình cảm của nhân vật tôi đối với người mẹ của mình?
Câu 5 (1,5 điểm): Thông điệp ý nghĩa mà em rút ra từ đoạn trích trên là gì?
- PHẦN VIẾT (4,0 điểm): Viết đoạn văn nêu cảm xúc của em về bài thơ sau:
NƠI TUỔI THƠ EM
| Có một dòng sông xanh Bắt nguồn từ sữa mẹ Có vầng trăng tròn thế Lửng lơ khóm tre làng Có bảy sắc cầu vồng |
Có cánh đồng xanh tươi Ấp yêu đàn cò trắng Có ngày mưa tháng nắng Đọng trên áo mẹ cha Có một khúc dân ca Nguyễn Lãm Thắng |
B.HƯỚNG DẪN CHẤM
| Phần | Câu | Nội dung | Điểm |
| I | ĐỌC HIỂU | 6,0 | |
| 1 | – Ngôi kể thứ nhất
– Người kể : tôi (nhân vật Chương) |
1,0 | |
| 2 | việc nhân vật tôi học trước quên sau, học sau quên trước nên đã học gấp đôi những đứa khác thể hiện lòng quyết tâm, tinh thần hiếu học của nhân vật tôi | 1,0 | |
| 3 | – Biện pháp tu từ so sánh: người xanh như tàu lá
– Tác dụng: + Góp phần làm cho lời văn trở nên sinh động, tăng sức gợi hình, gợi cảm. + Giúp làm nổi bật sự vất vả, căng thẳng mà nhân vật phải chịu đựng khi học hành quá sức + Cho thấy nhân vật tôi là một người chăm chỉ,hiếu học, có tinh thần quyết tâm để thực hiện ước mơ của mình |
1,5 | |
| 4 | Chi tiết “Thấy mẹ buồn, tôi cũng buồn lây. Nhưng tôi chẳng biết cách nào an ủi mẹ. Tôi đành phải nín thở nuốt trọn một tô canh bí đỏ cho mẹ vui lòng” cho thấy tình cảm của nhân vật tôi đối với người mẹ của mình:
+ Sự yêu thương và quan tâm: Dù không biết cách nào để an ủi mẹ, nhân vật “tôi” vẫn cố gắng làm điều gì đó để mẹ vui lòng. Hành động nín thở nuốt trọn tô canh bí đỏ dù có thể không thích món ăn này cho thấy “tôi” rất yêu thương và quan tâm đến mẹ, luôn sẵn sàng làm bất cứ điều gì để mẹ được vui vẻ. + Lòng hiếu thảo: Nhân vật “tôi” muốn mẹ vui lòng và sẵn sàng làm những việc dù nhỏ bé nhưng có ý nghĩa để làm mẹ hạnh phúc. Điều này cho thấy lòng hiếu thảo của “tôi” đối với mẹ, luôn muốn đáp lại sự chăm sóc và tình yêu thương của mẹ bằng những hành động thiết thực |
1,0 | |
| 5 | Những thông điệp có thể rút ra từ đoạn trích:
+ Dù có gặp khó khăn, sự kiên trì và nỗ lực sẽ giúp bạn vượt qua và đạt được thành quả xứng đáng. + Tình cảm gia đình là điểm tựa, là động lực tinh thần mạnh mẽ để mỗi người vượt qua những thử thách, chông gai trên đường đời. + Con cái phải hiếu thảo và biết ơn cha mẹ. (HS chọn 1 thông điệp và lí giải tại sao phù hợp) |
1,5 | |
| LÀM VĂN | 4,0 | ||
| Đảm bảo cấu trúc đoạn văn nêu cảm xúc
Có câu mở đoạn giới thiệu bài thơ, câu thân đoạn nêu cảm xúc, phân tích, câu kết đoạn khái quát, mở rộng ý nghĩa. |
0,25 | ||
| b. Xác định đúng yêu cầu của đề: viết đoạn văn nêu cảm xúc một bài thơ:
Cảm xúc về đề tài, nhan đề, chủ đề, đối tượng trữ tình, nhân vật trữ tình và tình cảm của nhà thơ |
0,25 | ||
| c. Cảm nhận bài thơ:
HS có thể triển khai theo nhiều cách, nhưng cần đảm bảo các yêu cầu sau: |
4,0 | ||
| Bố cục:
1. Mở đoạn: 2. Thân đoạn: – Cảm xúc về đề tài – nhan đề, chủ đề, mạch cảm xúc Bài thơ “Nơi tuổi thơ em” của Nguyễn Lãm Thắng để lại trong em một xúc cảm sâu lắng. Từ nhan đề giản dị mà tha thiết, “Nơi tuổi thơ em” gợi ra một không gian thân thương, một thế giới trong veo được nuôi dưỡng bằng dòng sông ký ức, ánh trăng, tiếng ru và khúc dân ca. Mạch cảm xúc của bài thơ nhẹ nhàng chảy, mở ra từng lát cắt của kỷ niệm, để mỗi hình ảnh hiện lên đều chứa chan tình yêu thương. – Cảm xúc về hình ảnh đối tượng trữ tình Em thích nhất là hình ảnh “Có một dòng sông xanh / Bắt nguồn từ sữa mẹ” – một liên tưởng vừa lạ vừa đẹp, chan chứa chất thơ và ý nghĩa sâu xa. Dòng sông ấy không chỉ là dòng sông của quê hương mà còn là dòng sông của sự sống, của tình mẹ bao la – nơi khởi nguồn mọi yêu thương. Cả bài thơ được dệt nên bằng những hình ảnh dung dị mà gợi cảm: vầng trăng tròn thế, khóm tre làng, cánh đồng, đàn cò trắng, tất cả hòa quyện thành một bức tranh quê thanh bình, đằm thắm – Cảm xúc về nhân vật – chủ thể trữ tình, ý nghĩa sâu xa mà bài thơ gửi gắm thông điệp. Ẩn sau mỗi hình ảnh là tấm lòng của người con tha thiết với cội nguồn, với quê hương, với ký ức tuổi thơ trong veo không phai. – Hình ảnh thơ có ý nghĩa biểu tượng: – Cảm nhận nghệ thuật giản dị, chân thành, nhưng chạm đến trái tim người đọc. Bài thơ khép lại mà dư âm còn mãi trong lòng em – đó là lòng biết ơn sâu sắc, tình yêu thương vô bờ đối với quê hương sâu nặng và tuổi thơ êm đềm – Nghệ thuật: thể thơ, vần thơ, nhịp điệu, lời thơ, biện pháp tu từ Bài thơ được viết bằng thể thơ bốn chữ, ngắn gọn, nhịp nhàng, giàu nhạc điệu như một khúc đồng dao. Tác giả sử dụng nhiều biện pháp tu từ: so sánh, nhân hóa, ẩn dụ, điệp từ “có”… làm cho nhịp thơ dâng trào, vang vọng như lời kể đầy yêu thương của một người con đang nhớ lại miền quê mình 3. Kết đoạn: Khép lại bài thơ, trong em vẫn ngân vang âm điệu ngọt ngào của những câu chữ dung dị mà sâu lắng. “Nơi tuổi thơ em” đã để lại trong lòng em một miền ký ức xanh trong, giúp em thêm yêu quê hương, yêu mẹ, và trân trọng những điều bình dị đã làm nên hạnh phúc của cuộc đời. |
0,5
2.5
0,5
0,75
0,5
0,75
0.5 |
||
| II | d. Chính tả, ngữ pháp
– Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp Tiếng Việt. – Dùng từ, đặt câu chuẩn xác, tự nhiên, có cảm xúc. – Không mắc quá 2 lỗi chính tả hoặc ngữ pháp. – Diễn đạt mượt mà, lời văn giàu hình ảnh, giàu cảm xúc – Trình bày sạch đẹp, mạch lạc; sử dụng linh hoạt các phép liên kết (lặp, thế, nối, liên tưởng). |
0,25 | |
| e. Sáng tạo: Bố cục mạch lạc, chặt chẽ, sáng tạo. | 0,25 |
☕ Nếu bạn thấy tài liệu này hữu ích, hãy ủng hộ mình một ly cà phê nhỏ để có thêm động lực biên soạn, cập nhật và duy trì website miễn phí, không quảng cáo gây phiền nhé!
💬 Mỗi tháng có hơn 20.000 học sinh truy cập học tập miễn phí — cảm ơn bạn đã giúp mình duy trì dự án này! ❤️
⚠️ Trang web không thu bất kỳ khoản phí nào khi tải tài liệu. Mọi nội dung đều miễn phí cho học sinh và giáo viên.
🚫 Khuyến nghị: Không thực hiện thanh toán dưới bất kỳ hình thức nào cho các quảng cáo hoặc liên kết mạo danh website.
📚 Tham gia nhóm tài liệu
Cập nhật tài liệu, đề thi và bài ôn tập miễn phí mỗi ngày qua các kênh chat:
📝 Tổng hợp đề kiểm tra giữa học kì 1 môn Ngữ văn từ lớp 6 → 12
Bộ sưu tập đề kiểm tra Cuối học kì 1 môn Ngữ văn cho học sinh từ lớp 6 đến lớp 12. Mỗi đề đều kèm đáp án và hướng dẫn chấm chi tiết giúp học sinh ôn luyện hiệu quả trước kỳ thi.
🧠 Cập nhật liên tục – giúp học sinh ôn tập vững vàng trước kỳ thi cuối học kì 1.
📚 Ghi chú bản quyền & lời cảm ơn
Các tài liệu trên website được biên tập, định dạng lại và tổng hợp
từ nhiều nguồn công khai, nhằm mục đích hỗ trợ học tập, chia sẻ tri thức cho cộng đồng học sinh.
Nếu bạn là tác giả hoặc sở hữu bản quyền và không muốn nội dung xuất hiện tại đây, vui lòng liên hệ qua email mrcao.aof@gmail.com để mình gỡ xuống ngay. Xin chân thành cảm ơn!