📝 Tổng hợp đề kiểm tra Cuối học kì 1 môn Ngữ văn từ lớp 6 → 12
Bộ sưu tập đề kiểm tra Cuối học kì 1 môn Ngữ văn cho học sinh từ lớp 6 đến lớp 12. Mỗi đề đều kèm đáp án và hướng dẫn chấm chi tiết giúp học sinh ôn luyện hiệu quả trước kỳ thi.
🧠 Cập nhật liên tục – giúp học sinh ôn tập vững vàng trước kỳ thi cuối học kì 1.
| SỞ GD & ĐT THANH HOÁ
TRƯỜNG THPT BỈM SƠN
|
ĐỀ KIỂM TRA GIỮA KÌ II– NĂM HỌC 2024-2025
Môn: Ngữ văn – Khối 10 Thời gian làm bài : 90 phút (Không kể thời gian giao đề) |
PHẦN I – ĐỌC HIỂU (5,0 điểm)
Đọc bài thơ sau và thực hiện các yêu cầu:
Bảo kính cảnh giới (bài 33)
Rộng khơi ngại vượt bể triều quan(1),
Lui tới đòi thì(2) miễn(3) phận an.
Hé cửa đêm chờ hương quế lọt,
Quét hiên ngày lệ(4) bóng hoa tan.
Đời dùng người có tài Y, Phó(5),
Nhà ngặt, ta bền đạo Khổng, Nhan(6).
Kham hạ(7) hiền(8) xưa toan lẩn được,
Ngâm câu:“danh lợi bất như nhàn”
( Nguồn Đào Duy Anh, Nguyễn Trãi toàn tập, NXB Khoa học xã hội, 1976)
Chú thích: (1): quan lớn trong triều đình. (2): từ cổ – thuận ứng với thời thế, thuận theo thời. (3): chỉ cần. (4): sợ ngại. (5): tức Y Doãn và Phó Duyệt những người có tài bên Trung Quốc. (6): Khổng Tử ông tổ của đạo Nho, đạo Khổng Nhan là đạo Nho. (7): chịu ở dưới, chịu thua, chịu ở địa vị thấp kém. (8): kẻ sĩ có tài, đức.
Câu 1. Hãy chỉ ra dấu hiệu để xác định thể thơ của bài thơ trên ?
Câu 2. Những hình ảnh thiên nhiên nào được nhắc tới trong hai câu thơ sau ?
Hé cửa đêm chờ hương quế lọt,
Quét hiên ngày lệ bóng hoa tan.
Câu 3. Anh/ chị hiểu thế nào về ý nghĩa của câu thơ: Ngâm câu “danh lợi bất như nhàn”?
Câu 4. Nêu hiệu quả nghệ thuật của biện pháp đối trong hai câu thơ sau:
Hé cửa đêm chờ hương quế lọt,
Quét hiên ngày lệ bóng hoa tan.
Câu 5. Từ quan niệm của Nguyễn Trãi trong bài thơ anh/chị rút ra bài học gì cho bản thân ? (Trình bày 5-7 dòng).
PHẦN II- VIẾT (5,0 điểm)
Ước mơ có thể vĩ đại hay nhỏ bé nhưng đều làm cho cuộc sống của mỗi người chúng ta thêm tươi đẹp, ý nghĩa.
Anh/ chị hãy viết bài văn nghị luận (khoảng 600 chữ) bày tỏ suy nghĩ về việc theo đuổi ước mơ đối với tuổi trẻ.
……………………..Hết……………………
| SỞ GD VÀ ĐT THANH HÓA
TRƯỜNG THPT BỈM SƠN
(Hướng dẫn chấm có 04 trang) |
HƯỚNG DẪN CHẤM
KIỂM TRA GIỮA HỌC KÌ II NĂM HỌC 2024-2025 Môn: Ngữ văn – Lớp 10 |
| Phần | Câu | Nội dung | Điểm |
| I | ĐỌC HIỂU | 5,0 | |
| 1 | Hướng dẫn chấm:
Bài thơ có tám câu, mỗi câu có bảy chữ là dấu hiệu để xác định thể thơ Thất ngôn bát cú Đường luật. – Hs trả lời như đáp án: 0,75 điểm – HS trả lời sai hoặc không trả lời: 0 điểm |
0,75 | |
| 2 | Hình ảnh thiên nhiên: Hương quế, bóng hoa.
Hướng dẫn chấm: – Trả lời như đáp án: 0,75 điểm – HS trả lời được 01 hình ảnh: 0,5 điểm – HS trả lời sai hoặc không trả lời: 0 điểm |
0,75 | |
| 3 | Ý nghĩa:
– Câu thơ thể hiện quan điểm về danh lợi của Nguyễn Trãi: Coi thường danh lợi. – Ca ngợi lối sống ẩn dật, thanh nhàn. Hướng dẫn chấm: – HS trả lời tương đương như đáp án: 1,0 điểm – HS trả lời được 01 ý tương đương như đáp án: 0,5 điểm – HS trả lời sai hoặc không trả lời: 0 điểm |
1,0
|
|
| 4 | -Đối :Hé cửa- quét hiên, ngày- đêm, chờ hương quế lọt– lệ bóng hoa tan
– Hiệu quả nghệ thuật: + Tạo sự cân xứng, đăng đối hài hòa, nhạc điệu cho lời thơ + Gợi bức tranh thiên nhiên đẹp, thi vị; sự giao cảm giữa con người với thiên nhiên; Làm nổi bật vẻ đẹp tâm hồn Nguyễn Trãi: tinh tế, nâng niu cái đẹp, yêu thiên nhiên. Hướng dẫn chấm: – HS trả lời tương đương như đáp án: 1,0 điểm – HS trả lời được 01 ý tương đương như đáp án: 0,5 điểm – HS trả lời sai hoặc không trả lời: 0 điểm |
0,25
0,75
|
|
| 5 | HS đưa ra bài học và lí giải phù hợp. Sau đây là một vài gợi ý:
+ Tránh xa cuộc sống đua chen, xô bồ, không ganh đua với đời, với người. + Cần có tinh thần, trách nhiệm, rèn luyện bản thân để xứng đáng với quê hương, đất nước. Hướng dẫn chấm: – HS đưa ra bài học hợp lí và sâu sắc: 1,5 điểm – HS đưa ra bài học hợp lí: 1,0điểm – HS đưa ra bài học hợp lí, chưa sâu sắc: 0,75 điểm – HS đưa ra bài học sơ sài: 0,5 điểm |
1,5 | |
| II | Viết | 5,0 | |
| Ước mơ có thể vĩ đại hay nhỏ bé nhưng đều làm cho cuộc sống của mỗi người chúng ta thêm tươi đẹp, ý nghĩa.
Anh/ chị hãy viết bài văn nghị luận (khoảng 600 chữ) bày tỏ suy nghĩ về việc theo đuổi ước mơ đối với tuổi trẻ. |
|||
| a. Bảo đảm bố cục và dung lượng của bài văn nghị luận
Bảo đảm yêu cầu về bố cục và dung lượng (khoảng 600 chữ) của bài văn nghị luận xã hội. |
0,5 | ||
| b. Xác định đúng vấn đề cần nghị luận
Việc theo đuổi ước mơ đối với tuổi trẻ. |
0,5 | ||
| Thí sinh lựa chọn các thao tác lập luận phù hợp để triển khai vấn đề nghị luận theo nhiều cách nhưng phải làm rõ được suy nghĩ về việc theo đuổi ước mơ đối với tuổi trẻ, có thể theo hướng sau:
– Giải thích: + Ước mơ: là những dự định, khát khao mà mỗi chúng ta mong muốn đạt được trong thời gian ngắn hoặc dài; là động lực để mỗi chúng ta vạch ra phương hướng đường đi để dẫn tới ước mơ. + Theo đuổi giấc mơ: là nỗ lực, phấn đấu vượt qua mọi khó khăn, thử thách, bỏ sức lực, trí tuệ để có thể biến ước mơ thành hiện thực. – Bàn luận: + Khẳng định ý nghĩa và đưa ra vai trò, ý nghĩa của việc theo đuổi ước mơ trong đời sống mỗi người, nhất là các bạn trẻ: ++ Ước mơ có vai trò quan trọng với mỗi người, giúp chúng ta sống cuộc đời có ý nghĩa, cống hiến cho xã hội. Việc theo đuổi ước mơ sẽ giúp ta đạt được mục tiêu đã đặt ra, giúp ta có cơ hội để thể hiện và khẳng định bản thân mình. ++ Nhờ theo đuổi ước mơ mà con người biết sống có kế hoạch, biết vạch sẵn ra những bước đi để biến ước mơ thành hiện thực. ++ Nếu không theo đuổi ước mơ thì cuộc sống của chúng ta sẽ trở nên vô vị, tẻ nhạt, nhàm chán; chúng ta sẽ sống hoài sống phí, và trở thành người tụt hậu bị bạn bè, xã hội bỏ lại phía sau. HS lấy dẫn chứng về những tấm gương dám theo đuổi ước mơ đến cùng để chứng minh. (Ví dụ: nhà văn An-đéc-xen, tỉ phú Bill Gate, ông chủ của Apple là Steve Jobs,…) + Mở rộng, phản đề: ++ Tuy nhiên, vẫn còn những bạn trẻ sống không có ước mơ, không hiểu mình muốn gì và không có ý chí phấn đấu, sống buông bỏ đời mình theo số phận muốn tới đâu thì tới, sống ỷ lại, thụ động, phụ thuộc vào gia đình. ++ Một số khác thì theo đuổi những ước mơ quá xa vời, thiếu thực tế. Một số lại sống bằng lòng với thực tại, ngại khó, ngại khổ, không dám theo đuổi ước mơ. – Khẳng định lại quan điểm cá nhân và rút ra bài học cho bản thân: + Mỗi chúng ta cần phải có ước mơ mục đích sống cho riêng mình, nhất là lứa tuổi học sinh + Để đạt được ước mơ chúng ta cần ra sức rèn luyện học tập, tu dưỡng đạo đức để chuẩn bị những tư trang cần thiết cho con đường đi tới ước mơ của mình. Hướng dẫn chấm: – Lập luận chặt chẽ, thuyết phục: lí lẽ xác đáng; dẫn chứng tiêu biểu, phù hợp; kết hợp nhuần nhuyễn giữa lí lẽ và dẫn chứng ( 3,0 điểm) – Lập luận chưa thật chặt chẽ, thuyết phục: lí lẽ xác đáng nhưng không có dẫn chứng hoặc dẫn chứng không tiêu biểu 2,0 – 2,5 điểm ) – Lập luận không chặt chẽ, thiếu thuyết phục: lí lẽ không xác đáng, không liên quan mật thiết đến vấn đề nghị luận, không có dẫn chứng hoặc dẫn chứng không phù hợp (0,5 – 1,75 điểm) Lưu ý: HS có thể trình bày suy nghĩ, quan điểm riêng nhưng phải phù hợp với chuẩn mực đạo đức và pháp luật. |
3,0 | ||
| d. Diễn đạt
– Đảm bảo chuẩn chính tả, dùng từ, ngữ pháp tiếng Việt, liên kết văn bản. |
0,5 | ||
| đ. Sáng tạo
Thể hiện suy nghĩ sâu sắc về vấn đề nghị luận; có cách diễn đạt mới mẻ. |
0,5 | ||
| Tổng điểm | 10,0 | ||
————————HẾT———————–
📚 Ghi chú bản quyền & lời cảm ơn
Các tài liệu trên website được biên tập, định dạng lại và tổng hợp
từ nhiều nguồn công khai, nhằm mục đích hỗ trợ học tập, chia sẻ tri thức cho cộng đồng học sinh.
Nếu bạn là tác giả hoặc sở hữu bản quyền và không muốn nội dung xuất hiện tại đây, vui lòng liên hệ qua email mrcao.aof@gmail.com để mình gỡ xuống ngay. Xin chân thành cảm ơn!
⚠️ Trang web không thu bất kỳ khoản phí nào khi tải tài liệu. Mọi nội dung đều miễn phí cho học sinh và giáo viên.
🚫 Khuyến nghị: Không thực hiện thanh toán dưới bất kỳ hình thức nào cho các quảng cáo hoặc liên kết mạo danh website.
📚 Tham gia nhóm tài liệu
Cập nhật tài liệu, đề thi và bài ôn tập miễn phí mỗi ngày qua các kênh chat:
📝 Tổng hợp đề kiểm tra Cuối học kì 1 môn Ngữ văn từ lớp 6 → 12
Bộ sưu tập đề kiểm tra Cuối học kì 1 môn Ngữ văn cho học sinh từ lớp 6 đến lớp 12. Mỗi đề đều kèm đáp án và hướng dẫn chấm chi tiết giúp học sinh ôn luyện hiệu quả trước kỳ thi.
🧠 Cập nhật liên tục – giúp học sinh ôn tập vững vàng trước kỳ thi cuối học kì 1.
