📝 Tổng hợp đề kiểm tra giữa học kì 1 môn Ngữ văn từ lớp 6 → 12
Bộ sưu tập đề kiểm tra Cuối học kì 1 môn Ngữ văn cho học sinh từ lớp 6 đến lớp 12. Mỗi đề đều kèm đáp án và hướng dẫn chấm chi tiết giúp học sinh ôn luyện hiệu quả trước kỳ thi.
🧠 Cập nhật liên tục – giúp học sinh ôn tập vững vàng trước kỳ thi cuối học kì 1.
| SỞ GD & ĐT QUẢNG NAM
TRƯỜNG THPT HỒ NGHINH ĐỀ CHÍNH THỨC |
KIỂM TRA CUỐI HỌC KỲ I NĂM HỌC 2024-2025
Môn: NGỮ VĂN – Lớp 12 Thời gian: 90 phút (không kể thời gian giao đề) |
I, ĐỌC HIỂU (4.0 điểm)
Đọc văn bản sau:
CẢM TÁC BÊN TỜ LỊCH
Lấy 100 năm làm mốc
Một đời 3 vạn 6 ngàn ngày
Mỗi ngày là một phần đời
Thì mỗi sáng đặt tay lên lịch
Một phần đời bị bóc đi
Nếu 24h sống không hữu ích
Thêm mấy phần đời
Lặng lẽ
Chia ly.
( Mai Hữu Phước, Chạm Thu, NXB Hội Nhà Văn, trang 7)
– Cảm tác: tạo ra tác phẩm nghệ thuật nhân lúc có cảm xúc dồi dào.
– Tác giả Mai Hữu Phước (Sinh năm 1963, quê ở Huyện Đại Lộc, Tỉnh Quảng Nam): Phó Chủ tịch Hội Nhà văn TP Đà Nẵng. Ông phụ trách chuyên mục “Thầy thuốc của bạn”- Tạp chí Tài hoa trẻ, Chuyên mục Sức khỏe Báo Giáo dục & thời đại, Đại biểu Festival Huế. Ông đã tham gia viết và xuất bản những tập thơ: Xin cảm ơn em, Một thưở học trò, Thì thầm phố nhỏ, Chạm thu,… Tiếng thơ ông gần gũi với cuộc đời, mang lại một “không khí cũ dễ chịu”, hình ảnh nên thơ.
Thực hiện các yêu cầu/ Trả lời các câu hỏi:
Câu 1. Xác định thể thơ của văn bản.
Câu 2. Chỉ ra những số từ được nhắc đến trong văn bản.
Câu 3. Anh/chị hãy phân tích tác dụng của phép so sánh trong câu thơ:“Mỗi ngày là một phần đời”.
Câu 4. Anh/chị hiểu thế nào về đoạn thơ:
“Nếu 24h sống không hữu ích
Thêm mấy phần đời
Lặng lẽ
Chia ly” ?
Câu 5. Từ văn bản, anh/chị nhận thức được bài học gì?
II, LÀM VĂN (6.0 điểm)
Câu 1. Anh/chị hãy viết đoạn văn (khoảng 200 chữ) phân tích, đánh giá đặc sắc nghệ thuật của bài thơ “Cảm tác bên tờ lịch” ở phần Đọc hiểu.
Câu 2. Anh/chị hãy viết bài văn nghị luận (khoảng 600 chữ) trình bày quan điểm của bản thân về vấn đề: Tuổi trẻ – Tận hiến hay tận hưởng?
—————————————–Hết———————————-
GỢI Ý ĐÁP ÁN VÀ HƯỚNG DẪN CHẤM
| Phần | Câu | Nội dung | Điểm | |
| I | ĐỌC HIỂU | 4,0 | ||
| 1 | Xác định thể thơ của văn bản: Tự do
Hướng dẫn chấm: – Học sinh trả lời như đáp án: 0,75 điểm. – Học sinh trả lời khác đáp án/ không trả lời: 0,0 điểm. |
0,75 | ||
| 2 | Chỉ ra những số từ được nhắc đến trong văn bản: 100, một, 3 vạn 6 ngàn, 24h.
Hướng dẫn chấm: – Học sinh trả lời như đáp án: 0,75 điểm – Học sinh trả lời đúng 2-3 số từ trong đáp án: 0,5 điểm – Học sinh trả lời đúng 1 số từ trong đáp án: 0,25 điểm – Học sinh trả lời khác đáp án: 0,0 điểm. |
0,75
|
||
| 3 | Phép so sánh: “mỗi ngày” được ví là “một phần đời”.
– Tác dụng: + Nội dung: Nhấn mạnh giá trị của cuộc đời mỗi người; ngụ ý khuyên bảo cần trân quý từng chút thời gian… + Hình thức nghệ thuật: Làm cho câu thơ sinh động, hấp dẫn… Hướng dẫn chấm: – Học sinh trả lời như đáp án: 0,75 điểm – Học sinh chỉ ra được phép so sánh: 0,25 điểm. – Học sinh chỉ trả lời được tác dụng về nội dung: 0,25điểm – Học sinh chỉ trả lời được tác dụng về hình thức nghệ thuật: 0,25 điểm – Học sinh trả lời sai, không trả lời: không cho điểm. |
0,75
|
||
| 4 | Hiểu về đoạn thơ: Nếu 24h sống không hữu ích/ Thêm mấy phần đời/ Lặng lẽ/ Chia ly
+ Đoạn thơ gợi liên tưởng: thời gian cứ chảy trôi, ngày lại qua ngày; nếu ta sống không hữu ích nghĩa là cứ thế mà lặng lẽ hoài phí từng phần đời ngắn ngủi. + Từ đó, đoạn thơ như nhắn nhủ mỗi người hãy biết trân quý từng phút giây sống giữa cuộc đời; hãy làm những việc thật hữu ích, đừng sống hoài, sống phí. Hướng dẫn chấm – Học sinh trả lời được 02 ý như đáp án: 0,75 điểm. – Học sinh trả lời được ý 1 trong đáp án: 0.5 điểm. – Học sinh trả lời được ý 2 trong đáp án: 0,25 điểm. – Học sinh không trả lời hoặc có câu trả lời xa yêu cầu: 0.0 điểm. * Lưu ý: Học sinh có thể diễn đạt nhiều cách, hợp lý, tỏ ra hiểu vấn đề là chấp nhận được. |
0,75
|
||
| 5 | Từ văn bản, anh/ chị nhận thức được bài học: HS có thể nêu bài học nhận thức khác nhau theo quan điểm của riêng mình; nhưng phải hợp lí, đúng chuẩn đạo đức và pháp luật.
Hướng dẫn chấm – Học sinh nêu được bài học nhận thức phù hợp, trình bày rõ ràng, thuyết phục: 1,0 điểm. – Học sinh nêu được bài học nhận thức nhưng chưa rõ ràng, sức thuyết phục chưa cao: 0,5- 0,75 điểm. – Học sinh diễn đạt quá sơ sài, bài học nhận thức chưa rõ: 0.25 điểm – Học sinh không trả lời hoặc có câu trả lời xa yêu cầu: 0.0 điểm. * Lưu ý: Học sinh có thể diễn đạt nhiều cách, hợp lý, tỏ ra hiểu vấn đề là chấp nhận được. |
1,0
|
||
| II | VIẾT | 6,0 | ||
| 1 | Anh/chị hãy viết đoạn văn (khoảng 200 chữ) phân tích, đánh giá đặc sắc nghệ thuật của bài thơ “Cảm tác bên tờ lịch” ở phẩn Đọc hiểu. | 2,0 | ||
| a. Xác định được yêu cầu về hình thức, dung lượng của đoạn văn
Xác định đúng yêu cầu về hình thức và dung lượng (khoảng 200 chữ) của đoạn văn. Thí sinh có thể trình bày đoạn văn theo cách diễn dịch, quy nạp, tổng – phân – hợp, móc xích hoặc song hành. |
0,25 | |||
| b. Xác định đúng vấn đề nghị luận: phân tích, đánh giá đặc sắc nghệ thuật của bài thơ “Cảm tác bên tờ lịch”. | 0,5 | |||
| c. Đề xuất được hệ thống ý phù hợp để làm rõ vấn đề của đoạn văn
– Giới thiệu vấn đề cần nghị luận. – Nêu và phân tích các phương diện nghệ thuật đặc sắc: + Thể thơ tự do phóng túng + Hình ảnh thơ mộc mạc, gần gũi + Từ ngữ- số từ độc đáo, sáng tạo + Nhịp thơ nhẹ nhàng như lời tâm sự chân thành mà tha thiết. + Cách sắp xếp các câu thơ ngắn dần… => Dụng ý nghệ thuật của tác giả: ý thức được sự ngắn ngủi của đời người trước dòng chảy vô tận của thời gian. Từ đó, nhắn nhủ mọi người hãy biết trân quý giá trị cuộc sống; hãy sống có ích giữa cuộc đời; không sống hoài, sống phí. (Chú ý: Có thể phân tích lồng ghép nghệ thuật với nội dung) – Đánh giá lại những đặc sắc nghệ thuật. Liên hệ, mở rộng (nếu có). – Khẳng định, nhấn mạnh lại vấn đề; nêu cảm nghĩ riêng của bản thân. * Lưu ý: – Có thể phân tích lồng ghép nghệ thuật với nội dung – Học sinh chỉ cần phân tích, đánh giá từ 2 phương diện nghệ thuật đặc sắc |
0,5 | |||
| d. Viết đoạn văn đảm bảo các yêu cầu sau:
– Lựa chọn được các thao tác lập luận, phương thức biểu đạt phù hợp để làm rõ vấn đề nghị luận: – Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp tiếng Việt. – Trình bày rõ quan điểm hệ thống các ý – Lập luận chặt chẽ, thuyết phục: lí lẽ xác đáng, bằng chứng tiêu biểu, phù hợp; kết hợp nhuần nhuyễn giữa lý lẽ và dẫn chứng. |
0,5 | |||
| đ. Diễn đạt
Đảm bảo chuẩn chính tả, dùng từ, ngữ pháp tiếng Việt, liên kết câu trong đoạn văn |
0,25 | |||
| 2 | Anh/chị hãy viết bài văn nghị luận (khoảng 600 chữ) trình bày quan điểm của bản thân về chủ đề: Tuổi trẻ – Tận hiến hay tận hưởng? | 4,0 | ||
| a. Xác định được yêu cầu của kiểu bài
Xác định được yêu cầu của kiểu bài: nghị luận xã hội. (Bàn về một vấn đề liên quan đến tuổi trẻ) |
0,25 | |||
| b. Xác định đúng vấn đề nghị luận: trình bày quan điểm của bản thân về chủ đề: Tuổi trẻ – Tận hiến hay tận hưởng?
Hướng dẫn chấm: – Học sinh xác định đúng vấn đề nghị luận: 0,5 điểm – Học sinh xác định chưa đầy đủ vấn đề nghị luận: 0,25 điểm |
0,5 | |||
| c. Đề xuất được hệ thống ý phù hợp để làm rõ vấn đề của bài viết
* Xác định được các ý chính của bài viết * Sắp xếp được các ý hợp lí theo bố cục ba phần của bài văn nghị luận: Mở bài: – Giới thiệu vấn đề có liên quan đến tuổi trẻ cần bàn luận. – Trình bày được quan điểm của người viết về vấn đề. Thân bài: *Giải thích: + Tận hiến: cố gắng lao động, làm việc, cống hiến hết mình, tạo ra của cải vật chất để giúp cho xã hội tốt đẹp hơn. + Tận hưởng: hưởng thụ thành quả lao động, những giá trị tốt đẹp của mình tạo ra. *Bàn luận ý nghĩa của tận hiến – tận hưởng và sự liên quan đến tuổi trẻ: + Tận hiến: giúp cá nhân phát triển về trí tuệ, kĩ năng, phát huy giá trị và năng lực của bản thân; giúp tập thể phát triển, xã hội văn minh tiến bộ. + Tận hưởng: giúp bản thân có thêm nhiều trải nghiệm đẹp, giải tỏa căng thẳng, áp lực cuộc sống, có thời gian nghỉ ngơi, thư giãn. + Tận hiến và tận hưởng đều vô cùng quan trọng đối với con người. Chúng ta cần sống hết mình, lao động và làm việc để tạo ra thành tựu cho bản thân và góp phần phát triển đất nước. Bên cạnh đó, chúng ta cũng cần dành thời gian cho bản thân để rèn luyện sức khỏe, tận hưởng vẻ đẹp muôn màu để thấy cuộc sống này thật đáng sống. + Biểu hiện: qua những dẫn chứng cụ thể từ thực tế hoặc qua chính trải nghiệm của bản thân. * Bàn luận vấn đề từ góc nhìn trái chiều: + Một số người sống chưa nỗ lực hết mình để cống hiến cho xã hội, xây dựng cuộc sống tốt đẹp cho bản thân. + Lại có nhiều người mải mê vùi mình trong công việc mà không biết tận hưởng những vẻ đẹp của cuộc sống hay chỉ muốn hưởng thụ, sung sướng, không muốn lao động, cống hiến… * Bài học nhận thức và phương hướng hành động của bản thân… Kết bài: – Khẳng định lại ý nghĩa của vấn đề. – Rút ra thông điệp. Hướng dẫn chấm: + Bài viết đầy đủ nội dung, triển khai rõ ràng, mạch lạc: 1.5 điểm + Bài viết chỉ khai thác được một số nét chính về nội dung, triển khai ý không mạch lạc:1.0- 1.25 điểm + Bàn luận chung chung, không biết cách triển khai ý: 0.5- 0.75 điểm + Bài viết quá sơ sài : 0,25 điểm |
2,0 | |||
| d. Viết bài văn đảm bảo các yêu cầu sau:
– Triển khai được các luận điểm như trên. – Lựa chọn được các thao tác lập luận, các phương thức biểu đạt phù hợp để triển khai vấn đề nghị luận. – Lập luận chặt chẽ, thuyết phục: lí lẽ xác đáng, dẫn chứng tiêu biểu, phù hợp, kết hợp chặt chẽ giữa lí lẽ với dẫn chứng. Hướng dẫn chấm – Lập luận chặt chẽ, thuyết phục: lí lẽ xác đáng; dẫn chứng tiêu biểu, phù hợp; kết hợp nhuần nhuyễn giữa lí lẽ và dẫn chứng (1,0 điểm). – Lập luận chưa thật chặt chẽ, thuyết phục: lí lẽ xác đáng nhưng không có dẫn chứng hoặc dẫn chứng không tiêu biểu (0,5 điểm – 0.75điểm). Lập luận không chặt chẽ, thiếu thuyết phục: lí lẽ không xác đáng, không liên quan mật thiết đến vấn đề nghị luận, không có dẫn chứng hoặc dẫn chứng không phù hợp (0,25 điểm – 0,5 điểm). |
1,0 | |||
| đ. Diễn đạt
Đảm bảo chuẩn chính tả, dùng từ, ngữ pháp tiếng Việt, liên kết văn bản. |
0,25 | |||
| Tổng | 10,0 | |||
☕ Nếu bạn thấy tài liệu này hữu ích, hãy ủng hộ mình một ly cà phê nhỏ để có thêm động lực biên soạn, cập nhật và duy trì website miễn phí, không quảng cáo gây phiền nhé!
💬 Mỗi tháng có hơn 20.000 học sinh truy cập học tập miễn phí — cảm ơn bạn đã giúp mình duy trì dự án này! ❤️
⚠️ Trang web không thu bất kỳ khoản phí nào khi tải tài liệu. Mọi nội dung đều miễn phí cho học sinh và giáo viên.
🚫 Khuyến nghị: Không thực hiện thanh toán dưới bất kỳ hình thức nào cho các quảng cáo hoặc liên kết mạo danh website.
📚 Tham gia nhóm tài liệu
Cập nhật tài liệu, đề thi và bài ôn tập miễn phí mỗi ngày qua các kênh chat:
📝 Tổng hợp đề kiểm tra giữa học kì 1 môn Ngữ văn từ lớp 6 → 12
Bộ sưu tập đề kiểm tra Cuối học kì 1 môn Ngữ văn cho học sinh từ lớp 6 đến lớp 12. Mỗi đề đều kèm đáp án và hướng dẫn chấm chi tiết giúp học sinh ôn luyện hiệu quả trước kỳ thi.
🧠 Cập nhật liên tục – giúp học sinh ôn tập vững vàng trước kỳ thi cuối học kì 1.
📚 Ghi chú bản quyền & lời cảm ơn
Các tài liệu trên website được biên tập, định dạng lại và tổng hợp
từ nhiều nguồn công khai, nhằm mục đích hỗ trợ học tập, chia sẻ tri thức cho cộng đồng học sinh.
Nếu bạn là tác giả hoặc sở hữu bản quyền và không muốn nội dung xuất hiện tại đây, vui lòng liên hệ qua email mrcao.aof@gmail.com để mình gỡ xuống ngay. Xin chân thành cảm ơn!