📝 Tổng hợp đề kiểm tra giữa học kì 1 môn Ngữ văn từ lớp 6 → 12
Bộ sưu tập đề kiểm tra Cuối học kì 1 môn Ngữ văn cho học sinh từ lớp 6 đến lớp 12. Mỗi đề đều kèm đáp án và hướng dẫn chấm chi tiết giúp học sinh ôn luyện hiệu quả trước kỳ thi.
🧠 Cập nhật liên tục – giúp học sinh ôn tập vững vàng trước kỳ thi cuối học kì 1.
| SỞ GDĐT NINH BÌNH
TRƯỜNG THPT NHO QUAN B |
ĐỀ KIỂM TRA CUỐI HỌC KÌ I
Năm học: 2024-2025 Lớp 12 – Môn: Ngữ Văn Thời gian làm bài 90 phút |
Đọc bài thơ sau:
EM BÉ TRONG MÙA CỦI KHÔ
(1) Này em bé thả chân trần trên cỏ
Rong ruổi suốt ngày nhặt giấc mơ rơi
Ngôi nhà em đầy mùi hương và khói
Em kiếm củi gần sưởi ấm chiều mồ côi.
(2) Dải đồi ấy chỉ nhiều hoa và gió
Làm sao có củi khô cho em nhặt bây giờ
Chiều lạnh lắm thu đã vàng rồi đó
Em về đi, mẹ sắp trở cơn ho.
(3) Này em bé, căn nhà xơ xác thế
Làm sao cõng nắng mưa để qua mùa
Heo hút quá cho ta vào nữa nhé
Ta nhóm lửa giùm em đánh thức niềm vui.
(4) Những bó củi mỗi ngày mang về chợ
Em ủ ước mơ nhặt khắp nẻo trên đồi
Đường đầy gió, heo may gài băng giá
Chân chạy qua mùa đối diện ngày đông.
(5) Rồi ta thấy má em hồng mỗi buổi
Khi nhóm củi khô cho mẹ sưởi ấm lòng
Cái bóng nhỏ ngã trên đồi lộng gió
Biết có còn củi khô cho em không…
(Lối về, Bình Nguyên Trang, NXB Hội Nhà văn, 1995)
Câu 1: Xác định thể thơ của văn bản.
Câu 2: Tìm những từ, cụm từ miêu tả hoàn cảnh của em bé ở khổ thơ (1).
Câu 3: Tác dụng của biện pháp tu từ nhân hóa được sử dụng trong hai câu thơ sau:
“Này em bé, căn nhà xơ xác thế
Làm sao cõng nắng mưa để qua mùa”.
Câu 4: Nêu sự vận động cảm xúc của nhân vật trữ tình trong bài thơ.
Câu 5: Từ nội dung của văn bản trên, anh/chị hãy trình bày suy nghĩ của bản thân về những số phận bất hạnh trong xã hội ngoài kia.
II, VIẾT (6,0 điểm)
Trong cuốn sách Đủ nắng thì hoa nở, tác giả Ba Gàn viết: “Đừng tìm bình an, mà hãy chủ động an bình trước mọi hoàn cảnh”.
Anh/chị hãy viết bài nghị luận (Khoảng 600 chữ ) với chủ đề: Tuổi trẻ và sự chủ động trong cuộc sống.
—————————HẾT————————-
| SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TỈNH NINH BÌNH
|
HDC ĐỀ THI CUỐI KÌ 1
NĂM HỌC 2024 – 2025 MÔN THI: NGỮ VĂN (HDC thi gồm trang) |
| Phần | Câu | Nội dung | Điểm |
| I | ĐỌC HIỂU | 4,0 | |
| 1 | – Thể thơ: Tự do
Hướng dẫn chấm: – Học sinh trả lời chính xác như đáp án: 0,5 điểm. – Học sinh không trả lời hoặc trả lời sai: 0,0 điểm |
0,5 | |
| 2 | Những từ, cụm từ miêu tả hoàn cảnh của em bé ở khổ thơ (1):
Thả chân trần trên cỏ, nhặt giấc mơ rơi, đầy hương và khói, rong ruổi suốt ngày, kiếm củi, chiều mồ côi. Hướng dẫn chấm: – Học sinh trả lời từ 4 ý trở lên: 0.5 điểm – Học sinh trả lời 2 -3 ý: 0.25 điểm – Học sinh trả lời được 1 ý hoặc trả lời sai: Không cho điểm. |
0,5 | |
| 3 | – Biện pháp nhân hóa được thể hiện qua hình ảnh: Căn nhà được nhân hóa như con người qua động từ “cõng”: “Cõng nắng mưa để qua mùa”.
– Tác dụng: + Tăng tính sinh động, hấp dẫn, gợi hình, gợi cảm cho câu thơ. + Nhấn mạnh hình ảnh căn nhà xác xơ, mong manh không đủ sức che chắn nắng mưa cho hai mẹ con em bé. Từ đó, gợi ra hoàn cảnh sống khó khăn, vất vả, nghèo khó của em bé trong bài thơ. + Qua đó, nhà thơ cũng thể hiện sự xót xa, đồng cảm với nỗi bất hạnh của những số phận éo le. Hướng dẫn chấm: – Học sinh nêu tác dụng của phép nhân hóa về hình thức hoặc diễn đạt tương đương được 0,25 điểm. – Học sinh nêu tác dụng của phép nhân hóa về nội dung hoặc diễn đạt tương đương được 0,75 điểm. – Học sinh không trả lời hoặc trả lời sai: 0,0 điểm |
1,0 | |
| 4 | Sự vận động cảm xúc của nhân vật trữ tình trong bài thơ:
– Xót xa, thương cảm trước hoàn cảnh khó khăn, thiếu thốn của em bé. – Lo lắng, trăn trở về tương lai của em cũng như hai mẹ con. – Yêu thương, quý mến em bé nghèo nhưng chăm chỉ, hiếu thảo. – Mong muốn được lại gần em, trao cho em hơi ấm, được làm một điều gì đó để khiến em được vui, để cuộc sống của em thêm phần ý nghĩa. Hướng dẫn chấm: – Học sinh trả lời đủ như đáp án hoặc diễn đạt tương đương: 1,0 điểm. – Học sinh trả lời được 1 trong 2 ý trên hoặc trả lời được cả 2 ý nhưng diễn đạt không mạch lạc: 0,5 điểm. – Học sinh không trả lời hoặc trả lời sai: 0,0 điểm. |
1,0 | |
| 5 | Bày tỏ suy nghĩ về những số phận bất hạnh: Có thể theo những gợi ý sau:
+ Xã hội ngoài kia còn nhiều những hoàn cảnh đáng thương cần được cưu mang, hỗ trợ. +Ta cần biết đồng cảm với những bất hạnh họ đang phải gánh chịu, chia sẻ giúp đỡ để họ vượt qua những khó khăn. + Em mong muốn những điều tốt đẹp sẽ đến với họ để họ có được một cuộc sống tươi sáng hơn, muốn được giúp đỡ họ. + Biết trân trọng cuộc sống hiện tại của mình. + Không ngừng nỗ lực, học tập để ngày mai có thể góp sức mình trong cuộc hành trình đem ánh sáng đến những mảnh đời khó khăn. Hướng dẫn chấm: – Học sinh trả lời được ít nhất 2 ý hợp lý, thuyết phục: 1,0 điểm (mỗi ý: 0.5 điểm) |
1,0
|
|
| II | VIẾT | 6,0 | |
| 2 | Anh/chị hãy viết bài nghị luận với chủ đề: Tuổi trẻ và sự chủ động trong cuộc sống. | ||
| a. Xác định được yêu cầu của kiểu bài: Nghị luận xã hội | 0,5 | ||
| b. Xác định đúng vấn đề cần nghị luận:Tuổi trẻ và sự chủ động trong cuộc sống | 0,5 | ||
| c. Đề xuất được hệ thống ý phù hợp để làm rõ vấn đề của bài viết
– Xác định được các ý chính của bài viết – Sắp xếp được các ý hợp lí theo bố cục ba phần của bài văn nghị luận, có thể theo định hướng sau: 1.Mở bài: – Giới thiệu vấn đề nghị luận: Sự chủ động trong cuộc sống của tuổi trẻ. 2. Thân bài: Cần triển khai các ý: *Giải thích: Sự chủ động là gì? + Là ý thức tự giác, biết mình sẽ cần phải làm gì tiếp theo, thay vì chờ đợi ai đó cầm tay chỉ việc. + Là phải biết chịu trách nhiệm với toàn bộ những gì đang xảy ra xung quanh; biết cách đặt mục tiêu và đưa ra kế hoạch hoàn thành nó. Vấn đề nghị luận: Bàn về sự chủ động trong cuộc sống của tuổi trẻ ngày nay. * Bàn luận: – Cơ sở của vấn đề: + Bối cảnh thời đại: Trong những năm gần đây xã hội đang thay đổi từng ngày với một tốc độ nhanh chóng. Nó bị ảnh hưởng bởi những luồng tư tưởng từ khắp nơi xâm nhập vào, xã hội ngày càng phát triển nhưng bên cạnh đó nó cũng làm thay đổi về tư tưởng về lối sống của nhiều người, nhất là tuổi trẻ. (D/c… Tâm lí chờ đợi…) – Thực trạng: Bên cạnh những mặt tiêu cực của xã hội như sự thụ động, phụ thuộc trong công việc, trong suy nghĩ, trong học tập,…còn có rất nhiều mặt tích cực được tôn vinh, đề cao và lan tỏa tới mọi người nhất là tuổi trẻ, đó là sự chủ động trong cuộc sống. Tuổi trẻ ngày nay cần nhận thức được tầm quan trọng của sự chủ động trong cuộc sống để phát triển và hoàn thiện bản thân. – Vì sao tuổi trẻ cần chủ động trong cuộc sống? + Cuộc sống không phải lúc nào cũng hoàn hảo diễn ra như suy nghĩ, mong chờ. Tuổi trẻ cần chủ động đón nhận và ứng phó với mọi tình huống xảy đến trong cuộc đời . + Sự chủ động sẽ chiến thắng được nỗi sợ sai, ngại thất bại, có được sự tự tin và quyết đoán mà vượt qua sự thoải mái của vùng an toàn. + Sự chủ động sẽ chiến thắng sự mất tập trung và phân tâm, giúp giới trẻ tập trung vào mục tiêu của mình; tìm ra giải pháp và thực hiện các hành động cần thiết để đạt được mục tiêu, + Tâm thế chủ động cũng giúp giới trẻ không dễ nảy sinh tâm lý đổ lỗi và giữ được tính kiên nhẫn để không dễ bỏ cuộc trước những thử thách và khó khăn trong cuộc sống … – Giới trẻ đã xây dựng sự chủ động như thế nào? · +Đặt ra mục tiêu: · +Lập kế hoạch: · +Tự quản lý: · +Tìm kiếm kiến thức: · +Tự khám phá: · +Tạo cơ hội: · … * Bình luận về sự đúng đắn, thiết thực của vấn đề, bác bỏ ý kiến trái ngược để củng cố quan điểm của mình (Nêu góc nhìn trái chiều): + Trái với chủ động lại có những người sống thụ động, đó là lối sống đáng lên án và phê phán. + Nhưng ngược lại, khi quá chủ động trong việc thực hiện mục tiêu cá nhân, sẽ dễ rơi vào trạng thái quá tải và căng thẳng vì phải liên tục đưa ra quyết định và hành động. + Sự chủ động đôi khi mất đi khả năng hợp tác và chia sẻ quyết định với người khác và sẽ không nhận được bất kì sự tư vấn hoặc hỗ trợ nào. + Sự chủ động sẽ khiến tập trung quá nhiều vào mục tiêu bản thân mà bỏ qua những mối quan tâm và nhu cầu của người khác, thiếu cảm thông và dễ gây xung đột với những người xung quanh. + Việc quá chủ động cũng khiến bản thân tự tin quá mức; dễ tự ái và cũng dễ tự cao, tự đại,… 3. Kết bài: Khái quát lại ý nghĩa của vấn đề, liên hệ với đời sống thực tại, rút ra bài học cho bản thân. |
2,0 | ||
| d. Viết bài văn đảm bảo các yêu cầu sau:
– Lựa chọn được các thao tác lập luận, phương thức biểu đạt phù hợp để triển khai vấn đề nghị luận. – Lập luận chặt chẽ, thuyết phục: lí lẽ xác đáng, bằng chứng tiêu biểu, phù hợp; kết hợp nhuần nhuyễn giữa lí lẽ và bằng chứng. (HS tự do lấy dẫn chứng chứng minh cho vấn đề nghị luận trên. Yêu cầu dẫn chứng tiêu biểu, có tính cập nhật). |
2,0 | ||
| d. Diễn đạt
Đảm bảo chuẩn chính tả, dùng từ, ngữ pháp tiếng Việt, liên kết câu và liên kết văn bản. Hướng dẫn chấm: Không cho điểm với những bài viết sai nhiều lỗi chính tả, dùng từ, ngữ pháp, liên kết |
0,5 | ||
| e. Sáng tạo
Thể hiện suy nghĩ sâu sắc về vấn đề nghị luận; có cách diễn đạt mới mẻ. Hướng dẫn chấm: Học sinh đạt được một trong hai yêu cầu trên: 0,25 điểm |
0,5 | ||
| Tổng điểm | 10,0 | ||
——————Hết——————
☕ Nếu bạn thấy tài liệu này hữu ích, hãy ủng hộ mình một ly cà phê nhỏ để có thêm động lực biên soạn, cập nhật và duy trì website miễn phí, không quảng cáo gây phiền nhé!
💬 Mỗi tháng có hơn 20.000 học sinh truy cập học tập miễn phí — cảm ơn bạn đã giúp mình duy trì dự án này! ❤️
⚠️ Trang web không thu bất kỳ khoản phí nào khi tải tài liệu. Mọi nội dung đều miễn phí cho học sinh và giáo viên.
🚫 Khuyến nghị: Không thực hiện thanh toán dưới bất kỳ hình thức nào cho các quảng cáo hoặc liên kết mạo danh website.
📚 Tham gia nhóm tài liệu
Cập nhật tài liệu, đề thi và bài ôn tập miễn phí mỗi ngày qua các kênh chat:
📝 Tổng hợp đề kiểm tra giữa học kì 1 môn Ngữ văn từ lớp 6 → 12
Bộ sưu tập đề kiểm tra Cuối học kì 1 môn Ngữ văn cho học sinh từ lớp 6 đến lớp 12. Mỗi đề đều kèm đáp án và hướng dẫn chấm chi tiết giúp học sinh ôn luyện hiệu quả trước kỳ thi.
🧠 Cập nhật liên tục – giúp học sinh ôn tập vững vàng trước kỳ thi cuối học kì 1.
📚 Ghi chú bản quyền & lời cảm ơn
Các tài liệu trên website được biên tập, định dạng lại và tổng hợp
từ nhiều nguồn công khai, nhằm mục đích hỗ trợ học tập, chia sẻ tri thức cho cộng đồng học sinh.
Nếu bạn là tác giả hoặc sở hữu bản quyền và không muốn nội dung xuất hiện tại đây, vui lòng liên hệ qua email mrcao.aof@gmail.com để mình gỡ xuống ngay. Xin chân thành cảm ơn!