Đề thi giữa học kỳ II Văn 8 Trường THCS Thượng Vũ

TRƯỜNG THCS THƯỢNG VŨ

ĐỀ 1.

Môn: Ngữ văn

Năm học: 2024-2025

Thời gian làm bài 90 phút

TRƯỜNG THCS THƯỢNG VŨ

KIỂM TRA ĐÁNH GIÁ GIỮA KỲ II

Môn: Ngữ văn 8

Năm học: 2024-2025

– Bố ru chúng tôi bằng những bài thơ… Cứ mỗi lần bế chúng tôi lên võng hay lên giường là bố mở đầu bằng bài “Bầm ơi”

– Anh em họ hàng ngỏ ý khuyên bố tôi nên tục huyền, tìm người về làm mẹ kế mẫu để sớm hôm chăm nom, săn sóc cho bố con tôi, nhưng bố nhất định không đồng ý.

– Hàng ngày bố luôn đến đón tôi trước giờ, chưa bao giờ bố để tôi phải đứng trước cửa trường chờ đợi

– Khi tôi lên cấp hai bố mua cho tôi một cái xe đạp cũ.

* Lưu ý chỉ cần hai hành động . Mỗi hành động được 0,25

– Tác dụng: (HS có nhiều cách diễn đạt nhưng đảm bảo các ý sau)

+ Nhấn mạnh nỗi lòng lo lắng, sự xót xa và trăn trở của người con khi nghĩ đến việc làm sao để bố đỡ vất vả.

+ Cho thấy tình cảnh khổ cực của hai cha con và tấm lòng hiếu thảo của người con.

+ Khiến cho đoạn văn giàu cảm xúc.

0,75

+ Cha  (mẹ) luôn dành cho con tình cảm sâu nặng, hy sinh thầm lặng  cho con được sống trong tình yêu trọn vẹn.

+ Sự trưởng thành hiểu biết của con luôn có sự hi sinh, vất vả của cha (mẹ).

+ Câu chuyện nhắc nhở mỗi chúng ta phải biết trân trọng, yêu thương, quan tâm, biết ơn cha mẹ.

Đảm bảo cấu trúc bài văn phân tích truyện, có kết cấu đủ mở bài, thân bài và kết bài.

0,25

Học sinh phân tích tác phẩm: Dùng lí lẽ bằng chứng làm rõ một số đặc điểm về nội dung nghệ thuật của truyện, có thể triển khai theo cách của riêng mình nhưng cần đảm bảo các yêu cầu sau:

  Giới thiệu tác phẩm Bố tôi của Cao Thị Tỵ – một câu chuyện xúc động về tình phụ tử, sự hy sinh thầm lặng của người cha dành cho con cái.

  Khẳng định ý nghĩa sâu sắc của truyện: ca ngợi tình cha con và nhắc nhở về sự trân trọng những người thân yêu.nêu ý kiến quát về tác phẩm.

* Phân tích khái quát chủ đề tác phẩm

– Tóm tắt nội dung tác phẩm một cách ngắn gọn và khái quát chủ đề

– HS phân tích ý nghĩa nhan đề: Lấy nhân vật chính đặt tên cho tác phẩm, thể hiện chủ đề

– Đi từ đề tài: Viết về gia đình, tình cảm cha con…

+ Trong hoàn cảnh một gia đình ở nông thôn người mẹ mất sớm hai đứa trẻ sống cùng bà ngoại và bố. Chính hoàn cảnh đặc biệt ấy là cơ sở để tác giả khắc hoạ rõ nét hình ảnh người bố với những phẩm chất tốt đẹp.

+ Bố cậu thì đi làm kiếm tiềm, ông phải làm đủ việc nặng nhọc như phụ hồ, đào ao, đào giếng….

+ Cứ đi làm về là bố ôm hai anh em cậu vào lòng, vỗ về yêu thương, chăm sóc từng miếng ăn đến giấc ngủ, tối đến, bố cậu lại hát ru hai anh em bài “Bầm ơi” với sự xúc động nghẹn ngào.

+ Họ hàng khuyên bố tục huyền nhưng bố không chịu vì thương con.

+ Bố thường mua quà bánh, đưa đón các con đi học, rồi khi cậu bé lên cấp hai, bố đã mua 1 chiếc xe đạp cũ để cậu đi học.

….

Nhận xét: Hình ảnh người cha hiện lên trong câu chuyện có hoàn cảnh éo le, nghèo khổ nhưng luôn yêu thương con, vừa làm cha vừa làm mẹ, giành hết tình yêu cho các con mong các con học giỏi và biết bảo ban nhau .

1,5

+ Cậu bé luôn thấu hiểu sự vất vả cực nhọc của bố “ Bố cứ vậy, lo lắng, chăm sóc, thường hay mua quà bánh cho chúng tôi mỗi khi đi xa về, hàng ngày …..chờ đợi  ‘’

+ Người bố ngã bệnh, cậu bé xin nghi học nhưng bố không cho, rồi mấy hôm sau, người cha đã qua đời.

+ Cậu bé vô cùng thương bố và ân hận rằng sao mình chưa giúp đỡ bố được nhiều hơn. “Từ hôm đó … nhiều hơn’’.

1,0

+ Nhan đề: Vừa gợi ra sự việc xoay quanh nhân vật chính của truyện vừa gợi tả nội dung câu chuyện gần gũi chân thực đối với riêng với cá nhân mà còn đối với nhiều gia đình, nhiều người…

+ Ngôi kể: Sử dụng ngôi kể thứ nhất, người kể chuyện xưng “tôi”, tạo sự gần gũi, đồng cảm giữa người kể chuyện và người đọc; người kể chuyện là người trực tiếp tham gia vào câu chuyện làm cho câu chuyện sinh động,
chân thực.

+ Nghệ thuật kể chuyện sử dụng ngôn ngữ chân thực, giàu biểu cảm và mang tính triết lí cao…

+ Cốt truyện: Cốt truyện đơn tuyến, không có nhiều nhân vật, các tình tiết không quá cầu kì, phức tạp gần gũi với tâm lí trẻ em; khơi dậy sự đồng cảm cho độc giả.

+ Nghệ thuật xây dựng nhân vật: Xây dựng nhân vật chủ yếu qua ngôn ngữ, cử chỉ khiến cho các nhân vật đặc biệt là nhân vật người cha hiện lên vừa chân thực gần gũi vừa góp phần làm sáng rõ chủ đề câu chuyện.

+ Các phương thức biểu đạt: Việc sử dụng nhiều chi tiết miêu tả sinh động, giàu sức gợi cảm; yếu tố biểu cảm giúp cho người đọc hình dung rõ ràng về cuộc đời, số phận cùng những nét tính cách, phẩm chất của người bố, làm cho câu chuyện trở nên gần gũi, chân thực, xúc động, gợi lên trong lòng người đọc sự cảm phục, kính trọng đối với nhân vật người cha, đồng thời mỗi người tự suy ngẫm về bài học xây dựng tình cảm gia đình.

1,5

* Khái quát lại giá trị, ý nghĩa của truyện.

–  Bố tôi là một truyện ngắn cảm động, ca ngợi tình cha con thiêng liêng.

– Nhắc nhở mỗi người về lòng biết ơn, sự quan tâm và trân trọng những người thân yêu khi còn có thể.

– Tác phẩm để lại dư âm mạnh mẽ, khiến người đọc suy ngẫm về giá trị gia đình.

Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp tiếng Việt.

Thể hiện suy nghĩ sâu sắc về vấn đề nghị luận; có cách diễn đạt mới mẻ.

TRƯỜNG THCS THƯỢNG VŨ

ĐỀ 2.

Môn: Ngữ văn 8

Năm học: 2024-2025

Thời gian làm bài 90 phút

TRƯỜNG THCS THƯỢNG VŨ

KIỂM TRA ĐÁNH GIÁ GIỮA KỲ II

Môn: Ngữ văn 8.

Năm học: 2024-2025

– Phương thức biểu đạt: Tự Sự.

– Sự cố gắng, chăm chỉ luyện tập của cô gái.

+ Đôi tai của tâm hồn không phải đôi tai bình thường mà nó là sự đồng cảm, thương xót, quý mến xuất phát từ trái tim nhân hậu và bao dung.

– Tác dụng:

+ Làm cho câu thơ trở lên trở nên có chiều sâu, hấp dẫn hơn, đồng thời nhấn mạnh ý nghĩa .

+ Gợi lên hình ảnh một người hông chỉ đơn thuần lắng nghe bằng là đôi, mà còn cảm nhận bằng cả tâm hồn, sự thấu hiểu, yêu thương và trân trọng đồng cảm sâu sắc từ trái tim.

+ Lời nhắn gửi mỗi chúng ta không chỉ nhìn bề ngoài mà đánh giá một con người, ta nên nhìn vào tâm hồn họ, trao đi yêu thương để cuộc sống tốt đẹp hơn.

0,75

+ Hãy trao đi yêu thương, động viên, khích lệ, ta sẽ giúp ai đó tự tin hơn, thậm chí khiến cuộc đời họ thay đổi

+ Phải luôn nỗ lực, rèn luyện chăm chỉ, tin vào bản thân thì mới có thể đạt được thành công …….

+ Câu chuyện nhắc nhở chúng ta luôn trân trọng những người đã giúp đỡ, nâng đỡ mình trong cuộc sống.

Đảm bảo cấu trúc bài văn phân tích truyện, có kết cấu đủ mở bài, thân bài và kết bài.

0,25

Học sinh phân tích tác phẩm: Dùng lí lẽ bằng chứng làm rõ một số đặc điểm về nội dung nghệ thuật của truyện, có thể triển khai theo cách của riêng mình nhưng cần đảm bảo các yêu cầu sau:

* Giới thiệu khái quát về tác phẩm: truyện ngắn “Đôi tai của tâm hồn” trích trong cuốn: Qùa tặng cuộc sống, là 1 câu chuyện đặc sắc giàu giá trị nhân văn, tình người, tình đời….

– Chủ đề của truyện: Câu chuyện ca ngợi tấm lòng nhân hậu, yêu thương, chia sẻ . Chính tình cảm đó đã truyền cho con người sức mạnh để  vượt lên hoàn cảnh, hạn chế của bản thân để thành công

– Truyện nhắc nhở chúng ta cần có ý chí nghị lực vươn lên, không bi quan chán nản khi gặp khó khăn thử thách, cần có lòng biết ơn với người đã mang lại những điều tốt đẹp cho mình.

– Nhân vật cô gái:

– Hoàn cảnh: bị loại ra khỏi dàn đồng ca chỉ vì ngoại hình ( gầy, thấp, quần áo bẩn cũ…);

– Tâm trạng cô gái được tái hiện qua nhiều thời điểm, cảm xúc:

+ Đau đớn tủi hờn, ra công viên để giải tỏa nỗi buồn: cô gái khóc, thất vọng hoài nghi về năng lực của mình ( qua những lời độc thoại…), nhưng không từ bỏ khát khao và ước mơ của mình cô gái hát: lúc đầu chỉ hát khe khẽ, sau đó cô hát hết bài này đến bài khác cho đến khi mệt lả mới thôi;

+ Vui sướng hạnh phúc khi cô hát được cụ già chăm chú nghe và hêt lời khen ngợi (chi tiết cô bé ngẩn người…). Chính sự động viên của ông cụ cùng với sự rèn luyện của bản thân tập luyện tiếng hát từ ngày này sang ngày khác, từ năm này sang năm khác, cô gái đã trở thành ca sĩ nổi tiếng.

+ Sững sờ bất ngờ, xúc động khi biết ông cụ qua đời và bị điếc  20 năm nay. Khi đã thành công cô gái vân không quên người đã động viên giúp đỡ mình trong những lúc khăn khăn nhất, cô trở lại công viên tìm ông cụ để thể hiện tấm lòng biết ơn. Cô gái bất ngờ ( sững người) khi biết được sự thật: người động viên cho tiếng hát của cô lại là 1 ông cụ không có khả năng nghe ( hs có thể tưởng tượng làm rõ nỗi xúc động của cô gái: thương xót cho hoàn cảnh và cảm phục  ông cụ….)

-Nhân vật cô gái tiêu biểu cho ý chí, nghi lực vươn lên vượt qua khó khăn để đạt tới thành công, luôn biết ơn với người đã mang lại những điều tốt đẹp cho mình.

1,5

+ Tái hiện qua những nét miêu tả ngọai hình, cử chỉ, hành động bên ngoài: khuôn mặt hiền từ, chăm chú lắng nghe ,chậm rãi, ngồi tựa lưng vào ghế đá, vỗ tay…)  và đặc biệt là lời nói động viện cho tiếng hát của cô bé, lời khen đó cứ lặp đi lặp lại mỗi khi cô bé hát ( Cháu hát hay quá…Cảm ơn cháu…). Ông cụ đã động viên cổ vũ cho tiếng hát của cô gái bằng tấm lòng rất chân thành đầy nhiệt tâm. Điều đó khiến cô gái vui sướng, được tiếp thêm sức mạnh để nỗ lực phấn đấu vươn lên

+ Nhân vật ông cụ là hiện thân của tình yêu thương, tấm lòng nhân hậu luôn mang lại niềm vui, niềm hạnh phúc cho người khác.

1,0

– Cốt truyện hấp dẫn sinh động, giàu kịch tích, tạo sự bất ngờ lôi cuốn

– Kết hợp khéo léo các phương thức biểu đạt: tự sự, miêu tả, biểu cảm

– Tình huống truyện độc đáo…

– Xây dưng nhân vật thành công qua dáng vẻ bề ngoài, cử chỉ  hành động, lời nói, miêu tả tâm lý tinh tế…

– Ngôi kể  thứ ba khiến lời kể khách quan, chân thực, phạm vị kể rộng, từ đó bộc lộ sự đánh giá, nhận xét

– Ngôn ngữ kể chuyện giản dị, mộc mạc nhưng có sức gợi, giàu cảm xúc, lôi cuốn và dễ đi vào lòng người.

1,5

* Khái quát lại giá trị, ý nghĩa của truyện.

Đôi tai của tâm hồn là một câu chuyện cảm động về sức mạnh của sự động viên và tình yêu thương chân thành.  Nhắc nhở chúng ta trân trọng những người đã giúp đỡ mình trên con đường trưởng thành. Dạy chúng ta rằng sự lắng nghe và thấu hiểu không chỉ đến từ giác quan mà còn xuất phát từ trái tim

Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp tiếng Việt.

Thể hiện suy nghĩ sâu sắc về vấn đề nghị luận; có cách diễn đạt mới mẻ.